reklama
piątek, 10 listopad 2017 06:44

10.XI. Modernizacja armii rosyjskiej  do 2020 r. - stan obecny i perspektywy 

Napisane przez Gen. bryg. rez. Jarosław Stróżyk
Oceń ten artykuł
(0 głosów)

Pomimo ograniczeń finansowych oraz logistycznych, postęp modernizacyjny Sił Zbrojnych Federacji Rosyjskiej w ostatniej dekadzie jest zasadniczy, a jego tempo znacznie przekracza wysiłki państw NATO (oprócz USA i porównywalnie Turcji – ocenia realizację programu zbrojeń  i perspektywy modernizacji technicznej Federacji Rosyjskiej gen. bryg. rez. Jarosław Stróżyk, ekspert Fundacji Bezpieczeństwa i Rozwoju STRATPOINTS. 

Dotychczasowe finansowanie programu modernizacyjnego 2011-2020 wskazuje, że jego zamierzenia zostały oparte na nierealnych założeniach budżetowych i ocenach rozwoju rosyjskiej gospodarki (zakładano ponad 7 proc. roczny wzrostu PKB). Zdaniem generała Siły Zbrojne Federacji Rosyjskiej (SZ FR) dysponują potencjałem do symultanicznego zaangażowania w konflikty w bezpośrednim sąsiedztwie zachodnich i południowych granic – regionalnym o charakterze działań połączonych oraz lokalnym z udziałem tylko sił lądowych, a także wydzielenia niewielkiego zgrupowania ekspedycyjnego w oddaleniu od bezpośrednich źródeł zaopatrywania. 

Złota era skończyła się w 2015 r.  

Z dalszej części analizy wynika, że Strategiczne Siły Jądrowe są utrzymywane w gotowości do powstrzymywania zachodnich mocarstw przed ewentualnym włączeniem się w konflikt regionalny lub lokalny, w który zaangażowany jest Moskwa. Rosja finalizuje prace nad budową nowego naziemnego pocisku manewrującego, który ze względu na zasięg narusza zapisy Układu INF. Priorytetem modernizacyjnym SZ FR w kolejnych latach będą objęte jednostki w Zachodnim i Południowym Okręgu Wojskowego.

Plan na lata 2018-2025 nie będzie stanowił przełomu w zakresie masowej implementacji do SZ FR uzbrojenia opartego na innowacyjnych rozwiązaniach technicznych. Złota era modernizacyjna wynikająca z najwyższych w ostatnich 30 latach nakładów finansowych skończyła się w 2015 roku po obniżeniu budżetu MON. Tendencja ta utrzyma się w kolejnych latach. Modernizacja techniczna rosyjskich sił zbrojnych (SZ) stanowi – obok optymalizacji ich struktury i podniesienia poziomu wyszkolenia bojowego – najważniejszy element reformy armii realizowanej po 2008 roku. 

Przełomem była Gruzja 

Punktem wyjścia modernizacji rosyjskich sił zbrojnych, a jednocześnie zrozumienia własnych słabości, była agresja na Gruzję w sierpniu tego samego roku. Pomimo zwycięstwa SZ FR poniosły duże straty w sprzęcie pancernym i lotnictwie, a żołnierze rosyjscy i ich dowódcy doświadczyli ułomności starego sprzętu i uzbrojenia, środków dowodzenia i łączności. Ponadto szeroko rozumiana logistyka pozwoliła na częściowe zabezpieczenie jedynie kilkudniowej operacji. W wyniku obecnych działań unowocześniających SZ mają być zdolne do neutralizacji zagrożeń dla bezpieczeństwa państwa oraz stać się efektywnym instrumentem aktywnej polityki Rosji w strefach jej narodowych interesów. Będą ponadto dysponować możliwościami do prowadzenia bezkontaktowych działań zbrojnych (rażenie ogniowe obiektów położonych w głębi ugrupowania przeciwnika przy wykorzystaniu środków precyzyjnych i rozpoznawczych) oraz szybkiego przerzutu dużych liczebnie zgrupowań sił ogólnego przeznaczenia. 

Założenia dla procesu modernizacji rosyjskich SZ zostały zdefiniowane w „Programie zbrojeń FR na lata 2011-2020” (PZ 2011-2020). Preferencjami w zakresie unowocześniania są objęte Strategiczne Siły Jądrowe (SSJ) i siły morskie (SM), siły obrony powietrzno-kosmicznej, rozwój broni precyzyjnego rażenia oraz systemów rozpoznania, dowodzenia i łączności, a także budowa nowych bezzałogowych aparatów latających (BAL) oraz samolotów transportowych. Głównym zadaniem ma być wzrost potencjału SSJ, będących w założeniach Kremla podstawowym komponentem strategicznego powstrzymywania oraz czynnikiem warunkującym odbudowę mocarstwowej pozycji Federacji Rosyjskiej (FR). 

W przekazie tamtejszych władz mającym uzasadnić wysokie koszty odnowy parku technicznego SZ, ma ona doprowadzić do zwiększenia możliwości produkcyjnych rodzimego kompleksu wojskowo-przemysłowego (KWP), stanowić impuls dla wzrostu ekonomicznego i rozwoju poszczególnych regionów FR oraz zintensyfikować postęp w zakresie innowacyjności celem odchodzenia od surowcowego modelu gospodarki. 

Program zbrojeń za ponad 680 mld USD 

Na sfinansowanie PZ 2011-2020 zostały przewidziane środki w wysokości 20,7 bln RUB (ok. 681 mld USD), z czego resort obrony ma otrzymać 19,4 bln RUB (ok. 638 mld USD). Dodatkowe 3 bln RUB (98,7 mld USD) ma być wydzielone w tym czasie na odbudowę parku maszynowego KWP. Moc nabywczą przewidzianych środków znacznie zmniejszyła dewaluacja rubla w stosunku do amerykańskiego dolara, który w wyniku sankcji międzynarodowych po aneksji Krymu stracił ok. 50 proc. swojej wartości . Jest to szczególnie istotne wobec koniecznego pozyskiwania wielu kluczowych elementów rosyjskiego uzbrojenia w zachodnioeuropejskich lub amerykańskich koncernach. Większość z planowanych nakładów (ok. 70 proc.) ma zabezpieczyć zakup nowego uzbrojenia, na rewitalizację systemów broni 13-15 proc. tej kwoty, a z pozostałej części mają być finansowane prace naukowo-badawcze i konstrukcyjno-doświadczalne nad nowym sprzętem wojskowym. 

Rozbudowa sił morskich 

W ramach PZ 2011-2020 na potrzeby SM zostały zaplanowane:  

  • • zakupy atomowych okrętów podwodnych nosicieli rakiet balistycznych (OPARB) projektu 955/955A typu Borej, 
  • • 7 wielozadaniowych atomowych okrętów podwodnych (AOP) proj. 885/885M t. Jasień, 8 okrętów podwodnych (OP) o napędzie spalinowo-elektrycznym proj. 636.3 t. Warszawianka i 677 t. Łada, 
  • • 14-15 platform klasy fregata (proj. 22350 i 11356M), do 25 korwet proj. 20380, 20385 i 21631,10-15 jednostek do działań w strefie przybrzeżnej 
  • • modernizacja lotniskowca Admirał Kuzniecow (jej koszt jest oceniany na ok. 700 mln USD). 

Zamierzenia te wskazują na priorytet w zakresie rozbudowy morskiego komponentu SSJ oraz potencjału powstrzymywania niejądrowego (w nowe pociski manewrujące 3M14 Kalibr-NK są wyposażane nawet stosunkowo niewielkie korwety proj. 21631 i 20800). Struktura zakupów dla SM do 2020 r. dowodzi, że w najbliższych latach ich głównym zadaniem będzie – oprócz dyżurów bojowych OPARB i AOP w strefie oceanów – udział w operacjach przeciwdesantowych, wykonywanie uderzeń ogniowych w strefie przybrzeżnej oraz zwalczanie okrętów potencjalnego przeciwnika (przede wszystkim państw ościennych) i wspieranie desantów morskich wysadzanych na jego terytorium. 

W uzbrojeniu SM FR znajduje się aktualnie 72 okręty podwodne (28 sprawnych technicznie), 211 nawodnych okrętów bojowych oraz ok. 400 jednostek zabezpieczenia i wsparcia. Silne lobby w SM i KWP FR – wykorzystując pogarszające się relacje z USA – domaga się jednak zmiany dotychczasowych planów i rozpoczęcia budowy nowych jednostek do działań w strefie oceanicznej klasy lotniskowiec i niszczyciel (m.in. projekty 2300 Sztorm i 23560 Lider). Według przedstawicieli rosyjskich SM koszt budowy lotniskowca proj. 2300 Sztorm miałby wynieść 5,6 mld USD. 

Ok. 600 samolotów  i ponad 1000 śmigłowców 

Siły powietrzno-kosmiczne (SPK) sformowane w sierpniu 2015 r. w wyniku integracji sił powietrznych i wojsk obrony powietrzno-kosmicznej mają natomiast otrzymać do 2020 r. : 

  • • ok. 600 nowych i zmodernizowanych samolotów 
  • • ponad 1 tys. śmigłowców, 
  • • 56 dywizjonowych kompletów (448 wyrzutni) przeciwlotniczych zestawów rakietowych (pzr) S-400 Triumf, 
  • • 10 dywizjonów pzr S-500 Prometiej, 
  • • 38 dywizjonów pzr S-350 Witiaź 
  • • 120 przeciwlotniczych zestawów artyleryjsko-rakietowych Pancir-S1. 

PZ 2011-2020 przewiduje również budowę zintegrowanego systemu dowodzenia obroną powietrzno-kosmiczną, 4 pozahoryzontalnych stacji radiolokacyjnych typu 77Ja6 Woroneż systemu ostrzegania o uderzeniu rakietowym, ok. 100 aparatów kosmicznych oraz modernizację systemu obrony przeciwrakietowej A-135. 

Ponad 2,3 tys. czołgów i ok. 2 tys. systemów artyleryjskich i rakietowych

Zgodnie z PZ 2011-2020 do sił lądowych oraz wojsk powietrznodesantowych (WPD) ma trafić m.in.: 

  • • ponad 2,3 tys. czołgów, 
  • • ok. 2 tys. systemów artyleryjskich i rakietowych, 
  • • 10 brygadowych kompletów wyrzutni operacyjno-taktycznych balistycznych pocisków rakietowych (BPR) 9K720 Iskander-M, 
  • • 9 brygadowych kompletów pzr S-300W4 
  • • ok. 30 tys. szt. pojazdów ciężarowo-terenowych i specjalnych. 

Plany zakładają m.in. uruchomienie seryjnej produkcji nowych czołgów T-14 Armata, wozów wsparcia czołgów Terminator, bojowych wozów piechoty (BWP) Kurganiec-25 i transporterów opancerzonych Bumerang oraz implementację do wojsk systemu wyposażenia pojedynczego żołnierza Ratnik. Zakończony ma zostać również proces budowy jednolitego zautomatyzowanego systemu dowodzenia (ZSD) JeSU T3 produkcji koncernu Sozwiezdie (Woroneż). Pozostałe środki zaplanowane na sfinansowanie zadań związanych z unowocześnieniem armii (2,2 bln RUB) mają być wykorzystane na pozyskanie nowych systemów walki elektronicznej (WE) oraz środków rozpoznania, dowodzenia i łączności. Wypełnienie zamierzeń PZ 2011-200 ma zapewnić wzrost ukompletowania SZ FR w nowoczesne systemy uzbrojenia – z poziomu 10-20 proc. na starcie programu – do ok. 70 proc. w 2020 roku. 

Ograniczone zdolności przemysłu zbrojeniowego

Wieloletni brak inwestycji w odbudowę parku maszynowego przemysłu obronnego i kadr oraz prace naukowo-badawcze spowodowały jednak, iż rosyjski KWP nie jest przygotowany na realizację masowych zamówień ze strony rodzimego MO na nowoczesne uzbrojenie i sprzęt wojskowy (UiSW). Tamtejszy przemysł zbrojeniowy posiada ograniczone zdolności głównie w zakresie produkcji mikroelektroniki, turbin gazowych do napędu okrętów, systemów komputerowych i oprogramowania informatycznego, optoelektroniki, materiałów do produkcji opancerzenia nowej generacji oraz systemów kierowania bronią precyzyjnego rażenia. Przestarzała baza produkcyjna KWP FR i niewielkie nakłady na badania naukowe mają ponadto negatywny wpływ na jakość i technologiczne zaawansowanie produkcji dostarczanej do wojsk. 

Problemy te powodują, że do wyposażenia rosyjskich SZ trafia głównie sprzęt będący kolejnymi modyfikacjami uzbrojenia opracowanego w okresie b. ZSRR (często to producenci dyktują – przy aprobacie polityków – jakie UiSW mogą dostarczyć dla armii). Projekty budowy systemów broni opartych na innowacyjnych technologiach mają natomiast kilkuletnie opóźnienia i są przenoszone do kolejnego programu zbrojeń obejmującego lata 2018-2025. 

Rosyjski przemysł stoczniowy w połowie drogi 

Najgorzej pod tym względem wypada rosyjski przemysł stoczniowy, który zadania zawarte w PZ 2011-2020 wypełni najpewniej mniej niż w połowie. Opóźnione są najważniejsze programy związane z budową OPARB proj. 955M t. Borej, AOP proj. 885 t. Jasień i OP proj. 677 t. Łada a także fregat proj. 22350 i 11356M oraz korwet proj. 20380/20385 i 21631. Rozwijane są natomiast projekty związane z opracowaniem zaawansowanych technologicznie morskich systemów uzbrojenia, w tym m.in. przeciwokrętowego pocisku 3M22 Cirkon-S oraz 533 mm torpedy Ochotnik. Podmiotom rosyjskiego KWP udało się również doprowadzić w 2012 r. do wprowadzenia do wyposażenia OPARB proj. 955 nowego ICBM R-30 Buława-M (SS-NX-30) o zasięgu do 9,3 tys. km. 

Największe przeobrażenia w siłach powietrzno-kosmicznych 

Wskutek realizacji PZ 2011-2020 największe przeobrażenia nastąpiły w Siłach Powietrzno-Kosmicznych (SPK). Do SZ od 2012 r. trafia corocznie ok. 100 egz. śmigłowców różnych typów. Resort obrony podpisał jak dotąd m.in. kontrakty na zakup ponad 450 szt. Mi-28N/Mi-28MN, Mi-35M i Ka-52, z których ponad 250 szt. jest już eksploatowana. Pozyskanych zostało także 18 szt. ciężkich śmigłowców transportowych Mi-26 i ponad 70 egz. lekkich Ka-226. W powietrznym komponencie SSJ zmodyfikowanych ma zostać 10 szt. strategicznych samolotów bombowych Tu-160 (awionika, urządzenia radioelektroniczne i uzbrojenie) oraz do 35 egz. Tu-95MS i ok. 30 szt. Tu-22M3. Pierwsze unowocześnione maszyny Lotnictwa Dalekiego Zasięgu (LDZ) zostały wykorzystane bojowo w czasie operacji w Syrii, gdzie Tu-160M wykonały uderzenia z wykorzystaniem pocisków Ch-101, Tu-95MSM rakietami Ch-555, a Tu-22M3M zrzuciły na pozycje przeciwników reżimu B. al-Asada nowe bomby kal. 500 kg KAB-500S korygowane odbiornikiem GPS. 

Doświadczenia z Syrii 

Zaangażowanie SPK FR w Syrii pokazało ograniczone możliwości SZ FR w zakresie prowadzenia efektywnego rozpoznania z powietrza – m.in. brak zasobników wskazywania celów (ATP – Advanced Targeting Pod), nowoczesnego uzbrojenia lotniczego, rozpoznawczych i uderzeniowych BAL średniego zasięgu oraz klasy MALE (Medium Altitude Long Endurance), a także zaawansowanych technologicznie satelitarnych środków zobrazowania. 

Operacja syryjska potwierdziła również deficyt w SZ FR samolotów do tankowania w powietrzu, maszyn patrolowych oraz systemu ostrzegania i kontroli, a także rozpoznania radiotechnicznego. W warunkach realnych działań bojowych nie sprawdziły się również pokładowe systemy obrony samolotów bojowych i śmigłowców Witebsk, pociski kierowane klasy powietrze-ziemia Wichr-M (zasięg ok. 10 km), oprogramowanie samolotów Su-34 i Su-35S oraz środki łączności szczebla taktycznego wykorzystywane w rosyjskiej armii. 

Konieczność zabezpieczenia materiałowo-technicznego i rotacji składu osobowego rosyjskiego zgrupowania ekspedycyjnego w Syrii uwidoczniła też problemy lotnictwa transportowego z zabezpieczeniem przerzutu drogą powietrzną pododdziałów wojsk oraz ich wyposażenia i zaopatrzenia. Transport lotniczy zabezpiecza aktualnie tylko 111 samolotów (2 szt. An-22, 100 egz. Ił-76 i 9 szt. An-124 Rusłan) będących w wyposażeniu rosyjskiej armii. Stale zmniejszająca się liczba platform transportowych jest wynikiem wycofywania z eksploatacji maszyn, które wyczerpały resurs techniczny oraz opóźnień w rewitalizacji 30 szt. Ił-76MD i problemów tamtejszego sektora lotniczego z realizacją kontraktu z 2012 r. o wartości 140 mld RUB na dostawę dla MO 39 egz. nowychIł-76MD-90A (jak dotąd zostało przekazanych tylko 5 sztuk). Przedłużają się ponadto prace konstrukcyjne nad nowymi maszynami transportowymi PAK WTA, Ił-214, Ił-106 oraz Ił-112W. 

Opóźnione programy 

Ograniczone środki finansowe oraz brak zdolności rosyjskiego przemysłu lotniczego do opanowania wielu krytycznych technologii powodują, że kilkuletnie opóźnienia mają także programy budowy samolotu wielozadaniowego V generacji PAK FA (produkcja seryjna miała się rozpocząć w bieżącym roku), maszyn systemu ostrzegania i kontroli A-100 (w tym roku mają się rozpocząć jego testy), strategicznego samolotu bombowego PAK DA oraz szybkiego śmigłowca rozwijającego prędkość maksymalną do 500 km/h (jego demonstrator ma być gotowy w przyszłym roku, a budowa seryjnych egzemplarzy ma się rozpocząć ok. 2022 roku). Ze względu na opóźnienia programu PAK FA (Su-57) resort obrony zakupi do 2020 r. jedynie 12 szt. z planowanych do pozyskania 60 egz. tych maszyn (producent deklaruje gotowość do uruchomienia seryjnej produkcji w 2019 roku). Powodem przesunięcia terminu zakończenia tego projektu są problemy z opracowaniem awioniki oraz nowego silnika. 

Priorytetowa obrona powietrzna 

Priorytetowe traktowanie przez rosyjskie władze działań na rzecz rozwoju systemów OP oraz alarmowania o uderzeniach z powietrza pokazuje, że Kreml liczy się z możliwością konfliktu z USA obejmującego uderzenia powietrzno-rakietowe. Stąd także decyzja o rozpoczęciu w 2013 r. procesu modernizacji systemu obrony przeciwrakietowej Moskwy i Centralnego Okręgu Przemysłowego A-135 Amur do wariantu A-235 Nudol. W PZ 2011-2020 priorytetem w zakresie modernizacji technicznej zostały objęte SWR dysponujące ponad 60 proc. nosicieli strategicznej broni jądrowej będących w dyspozycji rosyjskich SSJ. W uzbrojeniu SWR znajduje się aktualnie 286 ICBM zdolnych do przenoszenia 1138 głowic jądrowych. W celu zahamowania spadku liczby ICBM kierownictwo rosyjskiego resortu obrony MO zdecydowało w latach 2014-2015 o wycofaniu ze składów 30 szt. RS- 18A zakupionych na Ukrainie (w okresie 2002-2004) i ich wprowadzeniu do uzbrojenia. W bieżącym roku SWR mają otrzymać dodatkowo – obok partii RS-24 Jars – pierwsze 6 egz. RS-26 Rubież przeznaczonych do zamiany RS-12M Topol w jednym z pułków 29 Dywizji Rakietowej (DR) w Irkucku. 

Zestawy 9K720 Iskander-M  - do końca 2018 r. 

W zakresie wyposażania sił lądowych w UiSW realizowane jest priorytetowe zadanie związane z przezbrajaniem brygad rakiet operacyjno-taktycznych (BROT) w zestawy 9K720 Iskander-M. Dysponują nimi aktualnie 10 z 12 brygad rakietowych we wszystkich okręgach wojskowych. Wyrzutnie BPR Toczka-U pozostały jedynie w wyposażeniu 152 BROT z Czerniachowska (obwód kaliningradzki) i 448 BROT z Kurska (Do 2020 r. systemy 9K720 Iskander-M mają się znajdować w wyposażeniu wszystkich rosyjskich BROT.). Zestawy 9K720 Iskander-M najpewniej trafią do 152 BROT pod koniec 2018 r., tj. po ogłoszeniu gotowości operacyjnej przez bazę w Redzikowie (Rosja przedstawi ich rozmieszczenie w esklawie jako adekwatną odpowiedź na obecność w Polsce elementów amerykańskiego systemu obrony przeciwrakietowej). 

Nowy sprzęt dla wojsk specjalnych i walki elektronicznej 

Preferencjami w zakresie modernizacji wojsk ogólnego przeznaczenia są objęte wojska powietrznodesantowe, które w przyszłości mają stanowić główny komponent sił szybkiego reagowania. Do ich uzbrojenia trafiają obecnie wozy BMD-4M Sadownica, BTR-MDM Rakuszka-M, pojazdy opancerzone Ryś (na licencji Iveco LMV), zmodernizowane 125 mm niszczyciele czołgów Sprut-SDM1, nowe przenośne pzr Wierba (może niszczyć cele powietrzne na wysokości 10-4500 m i odległości 500-6500 m) oraz system wyposażenia pojedynczego żołnierza Ratnik. 

Jednym z największych osiągnięć PZ 2011-2020 jest rozwój urządzeń walki elektronicznej (WE), ich zaimplementowanie do SZ oraz przetestowanie w warunkach realnych działań bojowych na Ukrainie i w Syrii. Do wojsk trafiły m.in. zestawy Borysoglebsk-2, Infauna, Krasucha-4S, Lieer-3, Moskwa-1, Swiet-KU i Żitiel oraz śmigłowiec Mi-8MTPR-1 wyposażony w kompleks Ryczag-AW. SZ FR pozyskały również w ostatnich latach nowe środki łączności (głównie szczebla taktycznego) oraz ZSD, w tym m.in. Barnaul-T dla sił obrony powietrznej i Andromeda-D dla WPD (system został sprawdzony w Syrii). 

Nierealne założenia budżetowe i konstrukcyjne

Dotychczasowe finansowanie PZ 2011-2020 wskazuje, że jego zamierzenia zostały oparte na nierealnych założeniach budżetowych i ocenach rozwoju rosyjskiej gospodarki (zakładano ponad 7 proc. roczny wzrostu PKB). Po spadku w 2014 r. światowych cen ropy naftowej oraz wprowadzeniu przez Zachód sankcji wobec Rosji będących skutkiem aneksji Krymu i militarnego zaangażowania się Moskwy w konflikt na wschodzie Ukrainy, w rosyjskiej gospodarce nastąpiła recesja, a latem 2016 r. weszła ona w fazę stagnacji. Konsekwencją była redukcja nakładów obronnych z poziomu 4 proc. PKB w 2016 r. do 3,3 proc. PKB w bieżącym roku. Prezydent W. Putin zapowiedział ponadto w połowie sierpnia bieżącego roku, że również w 2018 r. niezbędne będzie dalsze ograniczenie budżetu MO. Schemat finansowania programu w latach 2016-2020 wymaga natomiast uwzględnienia w wydatkach wojskowych corocznie ok. 2,8 bln RUB tylko na modernizację SZ przy planowanym na ten okres budżecie obronnym na poziomie 2,7-3,15 bln RUB rocznie. 

W PZ 2011-2020 zostały również przewidziane zbyt krótkie terminy opracowania nowych systemów broni i ich implementacji do SZ (założono m.in., że pzr S-500 i czołg T-14 Armata zostaną skierowane do seryjnej produkcji w okresie 2-3 lat od opracowania ich prototypów). Skutkowało to opóźnieniami w budowie nowoczesnej techniki wojskowej, które wymusiły konieczność zmian w strukturze zakupów uzbrojenia i ich finansowania. 

PZ 2011-2020 nie uwzględnia także możliwości wzrostu cen na sprzęt wojskowy (w wielu przypadkach przy formułowaniu państwowych zamówień obronnych ceny UiSW dla rosyjskiej armii stanowiły tylko ok. 30 proc. jego wartości eksportowej) wynikającego często z niewielkich partii uzbrojenia zamawianego przez rodzime MO, konieczności utrzymywania przez przedsiębiorstwa mocy mobilizacyjnych oraz monopolizacji ich wytwórczości. 

Skutki sankcji USA i UE oraz korupcji 

Wprowadzenie przez USA i UE sankcji wobec Rosji zablokowało ponadto podmiotom tamtejszego KWP dostęp do tanich kredytów na Zachodzie. Zakaz eksportu do FR zachodnich technologii wojskowych oraz tzw. wyrobów podwójnego przeznaczenia oraz zerwanie przez Ukrainę więzów kooperacyjnych z rosyjskim przemysłem obronnym dodatkowo zahamowały realizację wielu projektów zbrojeniowych (m.in. w przemyśle kosmicznym) oraz wymusiły na władzach w Moskwie konieczność wydzielenia nowych środków finansowych (co najmniej 30 mld RUB) na uruchomienie produkcji komponentów i elementów pozyskiwanych do tej pory z importu. Efektywną realizację założeń PZ 2011-2020 ogranicza również częsty brak kompatybilności pomiędzy programami realizowanymi na rzecz poszczególnych rodzajów SZ i wojsk oraz wpływ silnego lobby reprezentującego ich interesy (m.in. jądrowego, lotniczego i morskiego) na podział asygnacji budżetowych. 

Część tych nakładów finansowych jest przechwytywana przez grupy interesów powiązane z Kremlem, KWP i MO (rosyjska prokuratura oficjalnie przyznaje, że ok. 20 proc. asygnacji na państwowe zamówienia obronne jest rozkradane). Działaniom tym sprzyja fakt, iż ok. 70 proc. wydatków wojskowych jest niejawne, co prowadzi do braku społecznej i parlamentarnej kontroli nad środkami zasilającymi KWP.

Orientacja resortu obrony na masowe zakupy przestarzałego generacyjnie UiSW przy jednoczesnych ograniczonych nakładach na prace naukowo-badawcze i konstrukcyjno-doświadczalne nad nowymi typami uzbrojenia spowodowała dodatkowo, że pogłębił się technologiczny dystans pomiędzy rosyjskimi siłami ogólnego przeznaczenia oraz niejądrowego powstrzymywania a siłami konwencjonalnymi mocarstw zachodnich. Pomimo problemów z realizacją założeń PZ 2011- 2020 rosyjska armia po prawie 20 latach niedoinwestowania otrzymała w dotychczasowym okresie realizacji tego programu znaczące ilości UiSW, które zwiększyły jej potencjał i zdolności ofensywne – głównie w Południowym i Zachodnim OW. 

Przewidywany w PZ 2018-2025 poziom finansowania SM wskazuje natomiast, iż w najbliższych latach nie będą realizowane projekty budowy nowych niszczycieli oraz lotniskowca (koszt przedsięwzięcia związanego ze sformowaniem nowej grupy lotniskowca – okręty osłony i towarzyszące – przewyższa 1 bln RUB). Rosyjski przemysł stoczniowy nie dysponuje ponadto zdolnościami do budowy okrętu tej klasy, a także technologiami opracowania katapulty oraz samolotów dalekiego rozpoznania radiolokacyjnego oraz pokładowych maszyn krótkiego startu i pionowego lądowania STOVL (Short Take Off and Vertical Landing). 

Priorytetem w zakresie dostaw nowej techniki wojskowej – podobnie jak w PZ 2011-2020 – będą objęte jednostki Południowego OW (szczególnie formowany na Krymie 22 Korpus Armijny i tworzona w Nowoczerkasku 150 Dywizja Zmechanizowana), Zachodniego OW (w tym organizowane aktualnie 144 Dywizja Zmechanizowana w Jelni k/Smoleńska i 3 Dywizja Zmechanizowana w Boguczarze k/Woroneża) oraz Dowództwa Strategiczno-Operacyjnego Północ.

Gen. bryg. rez. Jarosław Stróżyk 

Autor był zastępcą dyrektora Zarządu Wywiadu w Kwaterze Głównej NATO w Brukseli oraz byłem attaché  obrony w Stanach Zjednoczonych. 

Jest to fragment publikacji w  ramach projektu NEPTUNE fundacji Stratpoints. Całość opracowania >>>

Grafika: By Fremantleboy (blank map)Sasha Krotov (color edits) - УКАЗ Президента РФ от 20.09.2010 N 1144, File:Military districts of Russia.svg, CC BY 2.5, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=12384103

 

Czytany 1314 razy

Overall Rating (0)

0 out of 5 stars
Dodaj komentarz

Biorą udział w konwersacji

  • n99

    Bajdurzenie. Stratpoints to generałowie bez wojska. Dlaczego nic nie robili na rzecz zmiany naszej sytuacji jak byli w swoich przepastnych gabinetach? Lotnictwo 4 godziny... siły lądowe w ogóle nie zdążą się zebrać...

  • Piotr

    Znaczy się trzeba odejść z wojska, żeby coś takiego móc w Polsce napisać? przecież tu nie ma niczego odkrywczego Janes podaje lepsze wiadomości, ale dobrze, dziękuję informacyjnie poprawne.

  • papkin

    a nasz szanowny minister zmienia mi stopień na rotmistrza a w kompanii maw 32 letnie BWP...

  • Mikołaj

    To co jest napisane to pewnie wszyscy to wiedzą niech ktoś lepiej napisze o czym nikt nie wie lub się można domyślać.np.samoloty niewidoczne dla radarów do zrzucania bombek niekoniecznie choinkowych,bazy w kosmosie do magazynowania ogni sztucznych i blyskotek choinkowych i wiele jeszcze innych niespodzianych świątecznych.